Afyonkarahisar’da Ali Çetinkaya Sergisi Açıldı: “Cumhuriyet’in Demir Ağlarla Örülmesi Vizyonunun En Önemli Temsilcilerindendir”
Afyonkarahisar’da, Türk siyasi ve askeri tarihinin önemli isimlerinden Ali Çetinkaya anısına hazırlanan “İstiklal Yolu’nda Bir Ömür Ali Çetinkaya” konulu sergi, Ali Çetinkaya Garı’nda düzenlenen törenle ziyarete açıldı.
Afyonkarahisar’dan Güncel ve doğru haberler için tıklayın
Serginin açılışında konuşan tarihçi Ahmet Karamemiş, Ali Çetinkaya’nın Cumhuriyet tarihindeki kritik rolüne dikkat çekti.
Ahmet Karamemiş: “Yaşadığı Dönemi Şekillendiren Bir Şahsiyetti”
Kent Tarihi Tanıtımı ve Turizm Müdürlüğü adına açılış konuşmasını yapan Ahmet Karamemiş, Ali Çetinkaya’nın yalnızca yaşadığı dönemin tanığı olmadığını, aynı zamanda dönemi şekillendiren isimlerden biri olduğunu vurguladı:
“Bazı insanlar yaşadıkları dönemi sadece izlemekle kalmaz, ona yön verir. Ali Çetinkaya da böyle bir şahsiyettir.”
Karamemiş, Ali Çetinkaya’nın yaşam öyküsünden kesitler sunarak şu bilgileri paylaştı:
1878 yılında Afyonkarahisar’da doğdu
Rüşdiye eğitimini Afyonkarahisar’da tamamladı
1898 yılında Harp Okulu’ndan mezun oldu
Balkan Savaşları, Irak ve Libya cephelerinde görev yaptı
Ali Çetinkaya’nın özellikle Ayvalık’ta verdiği direniş emrinin, Milli Mücadele’nin ilk askeri karşı koyuşlarından biri olarak tarihe geçtiği hatırlatıldı.
“Demiryollarının Millileştirilmesinde Kilit İsimlerden Biriydi”
Cumhuriyet’in ilanı sonrası Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM)’nde Afyonkarahisar milletvekili olarak görev yapan Ali Çetinkaya’nın, daha sonra bakanlık görevlerinde bulunduğunu belirten Karamemiş, şu ifadeleri kullandı:
“Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk ulaştırma bakanı olarak birçok önemli projeye imza atmıştır. Demiryollarının millileştirilmesi sürecinin en önemli isimlerinden biridir. Genç Cumhuriyet’in demir ağlarla örülmesi vizyonunun en güçlü temsilcilerindendir.”
Serginin Açıldığı Binanın Tarihi Önemi
Karamemiş, serginin düzenlendiği binanın da tarihsel değerine dikkat çekti:
“İçinde bulunduğumuz bina sıradan bir yapı değil. Eski istasyon binasının yıkılmasının ardından, Ali Çetinkaya’nın Ulaştırma Bakanlığı döneminde, 19 Temmuz 1935’te hizmete açılmıştır.”
Prof. Dr. Ahmet Altıntaş: “Ali Çetinkaya’nın Mücadelesi Cumhuriyet’in Mücadelesidir”
Açılışta konuşan Ahmet Altıntaş, Ali Çetinkaya’nın hem Afyonkarahisar hem de Milli Mücadele açısından taşıdığı önemi vurguladı.
Altıntaş, Ali Çetinkaya’nın eğitim ve askerlik sürecine ilişkin şu bilgileri aktardı:
İlk ve orta öğrenimini Afyonkarahisar’da tamamladı
Bursa Askeri İdadisi’nde eğitim gördü
Harp Okulu yıllarında “cevval, dürüst ve fedai” olarak tanımlandı
Manastır’da İttihat ve Terakki Cemiyeti’ne üye oldu
Cepheden Cepheye Bir Ömür
Altıntaş, Ali Çetinkaya’nın Osmanlı’nın son döneminden Cumhuriyet’in kuruluşuna uzanan mücadele sürecinde aktif rol aldığını belirtti:
“Trablusgarp Savaşı, Balkan Savaşları, Birinci Dünya Savaşı ve Milli Mücadele’nin en kritik dönemlerinde Ali Çetinkaya’yı görüyoruz. Onun mücadelesi, aslında Cumhuriyet’in mücadelesidir.”
Bayındırlık ve Ulaştırma Alanındaki Katkıları
Ali Çetinkaya’nın bakanlık döneminde ulaştırma ve altyapı alanında önemli yatırımlar gerçekleştirildiğini ifade eden Altıntaş, şu örnekleri paylaştı:
Yaklaşık 1200 km demir yolu
1400 km kara yolu inşası
İstanbul–Ereğli yolunun asfaltlanması
Ankara’daki Çubuk Barajı’nın yapımı
Altıntaş ayrıca Ali Çetinkaya’nın Türk Hava Yolları’nın kuruluş sürecine verdiği katkılara da dikkat çekti.
Ali Çetinkaya ve Afyonkarahisar Bağı
Ali Çetinkaya’nın Afyonkarahisar ile özdeşleşmiş bir isim olduğunu vurgulayan Altıntaş:
“Afyon Garı başta olmak üzere, birçok önemli kamu yapısında Ali Çetinkaya’nın imzası ve vizyonu vardır.”

